โหนดโรงเรียน
โหนดโรงพยาบาล
โหนดผู้ผลิต-ตลาดเขียว
โหนดผู้บริโภค
กิจกรรมโครงการ
รายชื่อภาคี
สรุปการประชุมวงหารือพัฒนาสภาอาหารครั้งที่ 4
วันจันทร์ที่ 12 กันยายน 2565
เริ่มการประชุมโดยคุณประภาศรี กตัญญู ให้ข้อมูลวัตถุประสงค์การประชุม ได้แก่ เพื่อหารือกระบวนการพัฒนาสภาอาหาร และเพื่อศึกษาแนวคิดต้นทุนอาหารสู่สังคมไทย
จากนั้นคุณวัลลภา แวนวิลเลียนส์วาร์ด กล่าวถึงนิยมสภานโยบายอาหารว่า สภาคือที่รวมของผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง นโยบายนั้นบางแห่งมองเป็นภาพใหญ่ของการทำงานร่วมกันขององค์การและหน่วยงานจากทุกภาคส่วนตลอดเส้นทางของอาหาร (จากแปลงเกษตรถึงผู้บริโภค) ส่วนอาหารคือมองว่าเป็นการเข้าใจระบบอาหารในภาพใหญ่ เป็นประเด็นที่นำผู้คนและหน่วยงานมาร่วมมือกัน นิยามของสภานโยบายอาหาร จึงหมายถึง กลุ่มคนที่สร้างความร่วมมือการมีส่วนร่วมของหลายภาคส่วนของระบบอาหาร ตั้งแต่การผลิต การจัดการ การกระจาย แบ่งปัน จัดการของเสีย เพื่อสร้างการเปลี่ยนแปลงต่อระบบอาหารให้มีสุขภาวะ ความยั่งยืนเป็นธรรม ด้วยบทบาทที่แตกต่างกันไปของกลไกภาครัฐ ภาคประกอบการ และภาคสังคม เพื่อให้เกิด ธรรมาภิบาลอาหาร การสื่อสารสังคม และการขับเคลื่อนนโยบายอาหารอย่างถ้วนหน้า ในทุกระดับพื้นที่และทุกประเด็นด้วยการจัดการอาหารเชิงระบบ โดยยกตัวอย่าง สภานโยบายอาหารมิสซิสซิปปี สภานโยบายอาหารเมืองคอร์ทแลนด์ มลรัฐนิวยอร์ค เครือข่ายสภานโยบายอาหารเมืองซานดิเอโก แคลิฟอร์เนีย เป็นต้น
ตามมาด้วย อ.ปิยาพร อรุณพงษ์ นักวิชาการโครงการบูรณาการ นำเสนอเรื่องต้นทุนการดำเนินงานในรูปแบบ “สภา” ในบริบทสังคมไทย โดยจัดแบ่งได้ 2 รูปแบบสำคัญคือ เป็นสภาที่มีกฏหมาย/หน่วยงานรัฐรับรองการจัดตั้งสภา เช่นสภาเกษตรกรแห่งชาติ หรือสภาที่ไม่มีกฎหมายรองรับ เช่นสภาชุมชน โดยการขับเคลื่อนในรูปแบบ “สภา” คือเป็นกระบวนการเสริมสร้างองค์กรชุมชนท้องถิ่นเข้มแข็ง สามารถดำเนินการได้ตามรัฐธรรมนูญและไม่มีอำนาจทางกฎหมาย เน้นการสร้างประชาธิปไตยแบบปรึกษาหารือและการเมืองสมานฉันท์ที่สร้างการมีส่วนร่วม ความร่วมมือผนึกกำลัง และการเรียนรู้ร่วมกัน โดยให้ความสำคัญกับการขับเคลื่อน/แก้ไขปัญหาในระดับพื้นที่ และส่งเสริมการเชื่อมโยง “สภา” กับยุทธศาสตร์/กลไกการทำงาน ในระดับจังหวัดและระดับชาติ โดยการเรียกร้องให้มีการตั้ง “สภา” เกิดจากปัญหาเชิงโครงสร้างของหน่วยงานรัฐ ที่ไม่สามารถดำเนินการพัฒนา/แก้ไขปัญหา/บูรณาการการทำงานให้สอดคล้องกับความต้องการของพื้นที่/กลุ่มเป้าหมาย จนนำไปสู่การเรียกร้องผลักดันให้มี พรบ. เพื่อดูแลจัดการ เพื่อสร้างประโยชน์ให้กับประชาชน โดยหลักการและเหตุผลในการขับเคลื่อนและดำเนินการให้เกิด “สภาอาหาร” (Food Council) ได้แก่ การมีเป้าหมายที่เฉพาะเจาะจง เชิงประเด็นและกลุ่มเป้าหมาย การขับเคลื่อนในประเด็นอาหารด้วยต้นทุนเชิงพื้นที่และประเด็นร่วม แต่ในขณะเดียวกัน ยังไม่พบกลไก/โครงสร้าง ในลักษณะของ “สภา” เพื่อดำเนินการขับเคลื่อนระบบอาหารในส่วนกลางน้ำ และปลายน้ำอย่างชัดเจน จนนำไปสู่การเรียกร้อง/ผลักดันให้มีกฎหมาย/กลไก เพื่อดูแล จัดการ และสร้างประโยชน์ให้กับประชาชน และมักได้รับการยอมรับให้ดำเนินการในรูปแบบของ “สภา” เพื่อให้เกิดการเข้ามามีส่วนร่วมของกลุ่มคนที่หลากหลายในการดำเนินการ
จากนั้นจึงเป็นหัวข้อ “โจทย์วิจัยสภาอาหารที่พัฒนาในสังคมไทย” โดย รศ.ดร.เบญจมาศ อยู่ประเสริฐ กล่าวถึงวัตถุประสงค์การวิจัย วิธีการและเครื่องมือเก็บข้อมูล แหล่งข้อมูล การวิเคราะห์ข้อมูลจนถึงผลสรุป โดยมี รศ.บำเพ็ญ เขียวหวาน จากมหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช ให้ข้อมูลวัตถุประสงค์การวิจัย โดยเป็นไปเพื่อ 1. ศึกษาแนวคิด แนวปฏิบัติของสภาพลเมืองอาหารทั้งในและต่างประเทศ 2. เพื่อศึกษาบทเรียนกรณีศึกาเกี่ยวกับแนวคิด แนวปฏิบัติของสภาพลเมืองอาหาร 3. เพื่อพัฒนากระบวนการและการขับเคลื่อนสภานโยบายอาหารในพื้นที่นำร่อง และ 4. เพื่อวิเคราะห์ สังเคราะห์แนวทางการพัฒนาสภานโยบายอาหารในรูปแบบต่างๆ จากนั้นคุณจงกลนี วิทยารุ่งเรืองศรี ให้ข้อมูลเรื่องสภาอาหารชุมชนและสภาอาหารเมือง โดยยกตัวอย่าง สภาอาหารและโภชนาการตำบลลำนางรอง จ.บุรีรัมย์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ และสภานโยบายอาหารเทศบาลเมืองน่าน
ต่อด้วยคุณโจ ดลพร ชนะชัย จาก Cloud Floor นำเสนอ โครงสร้างเส้นทางเพื่อก่อให้เกิดข้อเสนอการพัฒนาสภานโยบายอาหารกับสังคมไทย โดยแยกเป็น 2 ส่วนคือ ส่วนกลาง เช่นระดับตำบล-จังหวัด และอีกส่วนเป็นตัวอย่าง The Johns Hopkins Center for a Livable Future’s Food Policy Networks (FPN) project ของอเมริกา ซึ่งใช้การขับเคลื่อนแบบ Food Policy Network โดยวิธีสร้าง online directory เพื่อเก็บรวบรวมข้อมูล food policy councils จากรัฐต่างๆเข้าไว้ด้วยกัน เพื่อชี้วัดความหนาแน่นของข้อมูลระบบอาหารในแต่ละพื้นที่ ว่าการจัดการ food policy councils สามารถเข้ามาเปลี่ยนแปลงพื้นที่นั้นๆอย่างไร รวมถึงสร้างแผนที่แสดงข้อมูลสภาอาหาร และแผนภูมิ Wheel of Achievements เพื่อแสดงข้อมูลการขับเคลื่อนสภาอาหารในปีต่างๆของอเมริกา
ต่อมาคุณนฤมล ไพบูลย์สิทธิคุณ กล่างสรุปประเด็น ข้อเสนอและการดำเนินงานต่อ โดยกล่าวถึงเคสต่างประเทศ 3 แห่งเพื่อพัฒนาต่อ(ส่องกล้อง) และสังเคราะห์ นำเนื้อหาขั้นตอนที่ค้นพบไปแลกเปลี่ยนและปรับใช้กับแต่ละพื้นที่ จากนั้นจึงเป็นบริบทต้นทุนสภาในสังคมไทย หลักการและเหตุผลในการขับเคลื่อนและดำเนินการให้เกิด “สภาอาหาร” โจทย์วิจัยสภาอาหาร การพัฒนาหน้าตาของสภาอาหารส่วนกลาง การพัฒนาประโยชน์ของการทำงานร่วมกัน พื้นที่นำร่องทั้ง 3 ที่ ภาพรวมงานสภาอาหาร การทำ Timeline การดำเนินงานร่วมกันใน 4 พื้นที่ศึกษา พัฒนาแกนกลางเนื้อหา (concept) และขั้นตอนการดำเนินงานสภาอาหาร
โดยการประชุมรอบหน้าจะมีขึ้นวันที่ 21 ตุลาคม 2565 เวลา 13.00 น.